sobota, 23 marzec 2013 16:36

Trasa rowerowa Odra- Nysa

Napisał 
Oceń ten artykuł
(2 głosów)

Odcinek 1. Frankfurtu nad Odrą/Słubice  - Kostrzyn nad Odrą/Küstrin an der Oder

Media

Frankfurt (O) – Küstrin an der Oder

Słubice/Frankfurt nad Odrą

Miasta bliźniacze nad Odrą. Do 1945 r. Frankfurt z wschodnim przedmieściem Dammvorstadt łączył most, przez który kursował tramwaj. Miejski most przestał istnieć pod koniec wojny i zastąpiono go prowizoryczną drewnianą „kładką”. Dammvorstadt odbudowano ze zniszczeń jako polskie Słubice - najmłodsze miasto w Województwie Lubuskim. Obecny most powstał w latach pięćdziesiątych. Komuniści nazwali go „mostem przyjaźni i pokoju”, co nie przeszkodziło im wprowadzić natychmiast obowiązku wizowego, postawić zasieki i druty kolczaste wzdłuż brzegu. Odra stała się linią graniczną, która na dziesięciolecia podzieliła dwa narody.
Słubice (17 tys. mieszkańców) są miastem powiatowym. Dzięki uczelni Collegium Polonicom, stały się najmniejszym ośrodkiem akademickim w Polsce.
Miasto powstało przy przeprawie przez Odrę, która w tym miejscu zwęża swoje koryto. „Furt” oznacza po niemiecku bród, przeprawę. Część historyków wywodzi nazwę Słubice od „słupów” czy „słubów”, wspierających stojący tu od średniowiecza drewniany most. Według innych teorii nazwa miasta pochodzi od: słowiańskiej osady Śliwice, plemienia Słupian, a także miasta Zulbiza (Slubica) nad Odrą, wymienianego w dokumencie z 992 roku.
Przedmieście na prawym brzegu przez wieki pełniło funkcję służebną wobec zachodniej dzielnicy. Do dziś Słubice zachowały peryferyjny charakter. Powstała po II wojnie zabudowa handlowo-usługowa oraz mieszkalna psuje obraz miasta i tak ubogiego w zabytki i ciekawą architekturę. Większość mieszkańców utrzymuje się z przygranicznego handlu. Słubicki bazar, największy w zachodniej Polsce, spłonął doszczętnie na początku 2007 roku. Miasto planuje jego odbudowę.
Frankfurt nad Odrą prezentuje się bardziej efektownie. Po zjednoczeniu Niemiec zainwestowano miliony, które częściowo przywróciły miastu blask, utracony po niemal całkowitym zniszczeniu w 1945 roku. Do dziś jednak miastu brakuje śródmieścia. Centrum stanowi otoczenie nieciekawego placu obok wieżowca Oderturm, najbardziej rozpoznawalnego budynku we Frankfurcie. Uroku przywrócił miastu odrestaurowany rynek i gotycki ratusz z XIII w. Budynek, mimo przebudowy w stylu renesansowym, jest jednym z największych i najstarszych średniowiecznych ratuszy w Niemczech. W ratuszu mieści się galeria Muzeum Junge Kunst z jednym z najbogatszych zbiorów sztuki współczesnej we Wschodnich Niemczech.
W pobliżu rynku znajduje się odrestaurowany kościół Mariacki. Do końca XX w. budynek stał w ruinie. Kościół, zbudowany 1253 – 1524, jest jednym z największych gotyckich kościołów halowych w północnych Niemczech.
Frankfurt otrzymał prawa miejskie w 1253 roku. Pomiędzy 1430-1515 należał do związku miast hanzeatyckich i był ważnym ośrodkiem drukarstwa. Na początku XVI wieku powstał we Frankfurcie pierwszy w Brandenburgii uniwersytet Viadrina(Viadrina oznacza po łacinie „nad Odrą”). Ewangelicką Viadrinę ukończył m.in. urodzony we Frankfurcie Heinrich von Kleist, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli niemieckiego klasycyzmu i romantyzmu. We Frankfurcie czynne jest interesujące Muzeum Kleista. W skutek wojny 30-letniej oraz połączenia uczelni z uniwersytetem wrocławskim w 1811, Frankfurt stracił na znaczeniu.
Frankfurt (80 000 mieszkańców) jest obecnie czwartym pod względem wielkości miastem w Brandenburgii. W 1991 roku utworzono w mieście Europejski Uniwersytet Viadrina.

Władze i liczne instytucje Słubic oraz Frankfurtu prowadzą transgraniczną współpracę partnerską. Jej celem jest „stworzenie na niemiecko - polskiej granicy przykładu pojednania i dobrej współpracy między Polakami i Niemcami, wolnej od przejawów nacjonalizmu”. Oba ośrodki należą do europejskiej sieci współpracy miast bliźniaczych oraz biorą udział w międzynarodowych projektach UE finansowanych z programu Interreg. W 1993 roku utworzono Euroregion PRO EUROPA VIADRINA, którego nadrzędnym celem jest zapewnienie dobrosąsiedzkich stosunków między Polakami i Niemcami. 

Najważniejszym przykładem polsko-niemieckiej współpracy jest Europejski Uniwersytet Viadrina, na którym studiuje ok. 5000 studentów. Połowa studentów pochodzi z Polski. Dzięki współpracy Uniwersytetów Viadrina i Adama Mickiewicza powstało Collegium Polonicum w Słubicach. We Frankfurcie działa gimnazjum oraz przedszkole, w których uczą się uczniowie i dzieci z Polski.
W stosunkach międzyludzkich nie do przecenienia jest codzienna wymiana handlowa mieszkańców obu miast.

Ogólna charakterystyka odcinka
Odcinek pomiędzy Frankfurtem i Kostrzynem nad Odrą można pokonać w kilka godzin. Bardziej interesująca jest trasa po niemieckiej stronie granicy (33km). Nie jest trudna, choć miejscami występują krótkie i ostre podjazdy. Lebus z Kostrzynem łączy asfaltowa Droga Rowerowa Odra-Nysa.
Pomiędzy Frankfurtem/Słubicami a Reitwein/Górzycą Odra płynie malowniczym przełomem. Rzeka zwęża znacznie swą dolinę, wznosząc się wysokim i stromym brzegiem. Po drodze znajdują się Lebus, miasteczko o niezwykle bogatej historii oraz ślady osadnictwa słowiańskiego sprzed tysiąca lat. Początek krajobrazu Łęgów Odrzańskich.
Odcinek po polskiej stronie (35km) nie jest atrakcyjny. Z wyjątkiem kilkukilometrowego odcinka brakuje drogi rowerowej. Droga w przeważającej części wiedzie wzdłuż lasu, poniżej wału, który zasłania Dolinę Odry.

Opis odcinka Frankfurt/O – Kostrzyn nad Odrą
Nie powstała jeszcze trasa rowerowa łącząca Frankfurt z miejscowością Lebus. Odcinek można pokonać: ruchliwą i uciążliwą dla rowerzystów drogą krajową nr 112 ( 8 km) lub trasą wzdłuż Odry, mniej wygodną, ale bezpieczniejszą i ciekawszą krajobrazowo. Uwaga! Przy poziomie Odry ponad 270 cm trasa ta może być nieprzejezdna. Informacje pod numerem we Frankfurcie 0335/322305.
0,0 km Po przekroczeniu przejścia granicznego w prawo, w Karl Marx Starße, która po chwili przechodzi w Berliner Starße. Na początku Herbert Jensch Starße skręcamy w prawo w brzydką ulicę Am Winterhafen, która prowadzi następnie w lewo, obok nieciekawych i zniszczonych budynków przemysłowych. Po chwili Am Winterhafen rozgałęzia się. Jedziemy w prawo wzdłuż ogrodzenia wybiegu dla psów, drogą z betonowych płyt docieramy po kilkuset metrach do asfaltowej drogi rowerowej.
Po 3 km asfalt się kończy. Zjeżdżamy z wału, kierując się wzdłuż Odry.
Na rozstaju ścieżek skręcamy na lewo, przejeżdżamy przez niewielki mostek i jedziemy do miejsca, w którym znaki wskazują nam kierunek do Lebus (3km). Skręcamy w lewo ku wysokiej skarpie. Mostek i krótki podjazd wyprowadzają nas do drogi asfaltowej. Mijamy początek szlaku turystycznego na Oderberge. To ostoja przyrody powołana dla ochrony kontynentalnych muraw stepowych oraz miłka wiosennego (Adonis vernalis). Kierując się znakami na Reitwein i Lebus, wspinamy się na wzniesienie, skąd rozciąga się malowniczy widok przełomu Odry. Rzeka płynie tutaj u podnóża zachodniego zbocza doliny, pozostawiając po stronie polskiej szeroki taras zalewowy. Wkrótce docieramy do pierwszych zabudowań.
9,0 km Lebus. Jedziemy Kirschalee do rozwidlenia dróg. Skręcamy w prawo w Straße der Freiheit. Mijane po lewej stronie wzniesienie, to Góra Zamkowa. Ostrym zjazdem docieramy do rzeki, następnie w lewo Oderstarße. Po lewej kościół NMP i dojeżdżamy do gospody Anglerheim. Weekend przed Zielonymi Świątkami na parkingu przed gospodą odbywa się dwudniowe „święto kwiatu czarnego bzu”.
Początek asfaltowej droga rowerowej wałem wzdłuż Odry do Kostrzyna.
Po 2 km drogi się rozwidlają. Trasa rowerowa w kierunku Kostrzyna-Kietz odbija na prawo. W tym miejscu rozpoczyna się alternatywny wariant trasy przez Reitwein.
Skręcamy w lewo w Bauschstraße i wspinamy się ostrym podjazdem na skarpę Odry. Po kilkuset metrach pojawia się niebieskie oznakowanie Europejskiego Szlaku Pieszego i drogowskaz do Reitwein (8km) i Klessin (3km). Przy znaku skręcamy w prawo i polnym, miejscami brukowanym traktem pokonujemy wzniesienie.
Drogą wśród pól, miejscami wyboistą, dojeżdżamy do asfaltu i miejscowości Klessin. Tablica turystyczna informuje, że jesteśmy w „Das Tor zum Oderbruch” – „Brama do Łęgów Odrzańskich”. Jedziemy w kierunku Reitwein, mijając zabudowania osady Wuhden. Po chwili zaczyna droga brukowana. Po paru kilometrach dojeżdżamy do lesistych wzniesień zwanych dumnie górami (Reitweiner Berge). W jednym z leśnych bunkrów swoją kwaterę miał marszałek Żukow, dowodzący natarciem na Berlin wiosną 1945.
18,00 km Wallberge. Znaki turystyczne kierują nas w prawo. Po kilkudziesięciu metrach dojeżdżamy do polany. Przed tysiącem lat miejsce to było centralnym punktem słowiańskiego grodziska otoczonego systemem wałów obronnych. Do dzisiaj w rzeźbie terenu można rozpoznać charakterystyczne zagłębienia. Osada, nazywana Rytwinami należała we wczesnym średniowieczu do systemu obronnych grodów Lubuszan i była jednym z najbardziej na północ wysuniętych grodzisk tego plemienia. Grodzisko zostało prawdopodobnie zniszczone podczas jednego z najazdów Polan w X w. Wracamy na drogę i zjeżdżamy ostrym zjazdem w dół.
19,00 km Reitwein. Skręcamy w lewo i dojeżdżamy do głównej drogi, następnie w prawo i po kilkudziesięciu metrach ponownie w prawo. Ulicą Hauptstraße wyjeżdżamy z miejscowości w kierunku Odry. Po 4 km docieramy do rzeki i Drogi Rowerowej Odra-Nysa. Wałem jedziemy w kierunku Kostrzyna. Pozostawiamy za sobą lesiste wzgórze w kształcie ostrogi - Reitweiner Sporn. W tym miejscu kończy się przełom Odry. Teren po obu stronach rzeki robi się płaski, znikają lasy i pojawiają pola, ciągnące się po horyzont. To typowy „holenderski” pejzaż Oderbruch.
32 km Dojeżdżamy do drogi nr 1 z Küstrin-Kietz do Seelow. Skręcamy w prawo, by po około 2 km dotrzeć do przejścia granicznego. Po przekroczeniu granicy warto zatrzymujemać się przy hotelu Bastion i stacji benzynowej. Za budynkami znajdują się „Kostrzyńskie Pompeje” – pozostałości po nieistniejącym „Starym Kostrzyniu”.


Lebus


Miasto (3300 mieszkańców) w powiecie Marchijsko-Odrzańskim. Małomiasteczkowo-wiejska zabudowa „starego” Lebus rozciąga się w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki. Nad okolicą góruje wieża ewangelickiego kościoła Najświętszej Marii Panny z 1806 roku. Kościół odbudowano po zniszczeniach ostatniej wojny. Część handlowo-usługowa miasta usytuowana jest wzdłuż drogi nr 112 w kierunku Frankfurtu. Mieszkańcy szczycą się długą i ciekawą historią miasta, jednak dawna stolica Ziemi Lubuskiej lata świetności ma już za sobą.
W IX w. na terenie obecnej Góry Zamkowej w Lebus znajdował się główny gród plemienia Lubuszan. Od tego słowiańskiego ludu pochodzi najprawdopodobniej nazwa Lebus/Lubusz oraz Ziemia Lubuska/Lebuser Land. W X wieku, wskutek walk plemiennych, gród uległ zniszczeniu. Odbudowali go pierwsi władcy Polski – Mieszko I i Bolesław Chrobry. W okresie panowania Bolesława Krzywoustego biskup Otto z Bambergu założył tutaj biskupstwo, należące do Archidiecezji Gnieźnieńskiej. W drugiej połowie XIII wieku Bolesław Rogatka sprzedał Ziemię Lubuską Brandenburczykom. Biskupstwo przeniesiono na prawy brzeg Odry do pobliskiej Górzycy/Göritz, która w 1317 roku uzyskała prawa miejskie (obecnie duża wieś). W 1432 roku Lebus splądrowali Husyci, doprowadzając do jego upadku.
Reitwein
Wieś wspomniana po raz pierwszy w 1317. Nazwa miejscowości, wywodzi się z języka słowiańskiego i oznacza „Drogę przez bagno”. Nad wsią góruje 46-metrowa wieża neogotyckiego kościoła, wzniesionego w połowie XIX wieku przez znanego pruskiego architekta Augusta Stülera. Kościół został poważnie uszkodzony w 1945 roku. Lokalne władze zamierzały wysadzić ruinę w powietrze, jednak staraniem miejscowej wspólnoty parafialnej odstąpiono od tego pomysłu, a budynek odrestaurowano.
Tradycją Reitwein jest organizowany od stu lat „Targ Ślubny”. Ludowy festyn, odbywa się w czerwcu, tydzień po Zesłaniu Ducha Świętego (Zielone Świątki) i przyciąga tłumy uczestników. Główną atrakcją jest możliwość zawarcia „ślubu na próbę”. Przyszli małżonkowie mają 24 godziny, by się do siebie przekonać i zdecydować o wspólnej przyszłości.

Das Oderbruch – Łęgi Odrzańskie
Zajmują obszar o szerokości 15 km i długości 55 km, rozciągający się pomiędzy miastami Lebus na północy i Oderberg na południu. Region leży niemal całkowicie po niemieckiej stronie Odry. Krajobraz nasuwa bardziej skojarzenia z rolniczą Holandią, niż naturalnym terenem zalewowym. Jednak 250 lat temu ten bagienny obszar porastał pierwotny las, podtapiany przez liczne odnogi Odry. Niedostępne wsie, do których przez wiele miesięcy w roku można było dostać się tylko łódką, zamieszkiwała niemieckojęzyczna ludność spokrewniona ze słowiańskimi Wenedami. Jej głównym źródłem utrzymania było rybołówstwo. W połowie XVIII w. król Fryderyk Wilhelm II rozkazał osuszyć Łęgi Odrzańskie. Powstał system wałów oraz rowów i kanałów odwadniających. Pomiędzy miejscowościami Gozdowice/Giestebüse a Hohensaaten, rzekę poprowadzono nowym korytem, „przesuwając” Odrę miejscami nawet o kilkanaście kilometrów na wschód. Wrietzen, stolica Łęgów Odrzańskich, leżała wcześniej bezpośrednio nad rzeką.
Lasy wykarczowano, a osuszone mokradła zmieniono w żyzne tereny uprawne. Sprowadzono kilka tysięcy kolonistów z innych krajów niemieckich, a także Austrii, Szwecji, Czech i Polski. Przybysze zamieszkali w około 40 wsiach. Polscy osadnicy zasiedlili miejscowość Neulewin. Kolonizowane wsie otrzymywały zwykle nazwy istniejących już osad. Dla rozróżnienia dodawano przedrostek Neu- Nowy. Powstające siedliska różniły się od już starych wsi. Nowe miejscowości składały się najczęściej z dwóch szeregów domów, pomiędzy którymi ciągnął się rów odpływowy. Wcześniejsze wsie miały założenie „ulicówki” oraz „owalnicy”, w której gospodarstwa i pola leżały po dwóch stronach ulicy.
Po przekształceniu Łęgów Odrzańskich w tereny rolnicze, region nabrał gospodarczego znaczenia, a jego mieszkańcy szybko się wzbogacili. Do dziś Oderbruch nazywany jest „ogrodem warzywnym Berlina” (Gemüsegarten Berlins)

Opis odcinka Słubice - Kostrzyn nad Odrą (35km)
00,0 km Z mostu granicznego w Słubicach jedziemy wałem wzdłuż ul. Nadodrzańskiej. Wyasfaltowaną drogą rowerową wyjeżdżamy z miasta. Pierwsze kilka kilometrów wiedzie skrajem rezerwatu „Łęgi koło Słubic”. W okolicy miejscowości Nowy Lubusz kończy się droga rowerowa. Dalsza trasa prowadzi konsekwentnie wzdłuż Odry, drogą leśną, w miarę wygodną, choć zdarzają się fragmenty wyboiste(zwłaszcza w końcowym odcinku). Tylko miejscami, np. na wysokości Lebus droga biegnie przy rzece. Większość odcinka jest dość monotonna i pozbawiona widoków na Odrę.
20,00 km urozmaicenie stanowi były punkt obserwacyjny straży granicznej, obecnie wieża widokowa. Droga asfaltowa prowadzi do miejscowości Górzyca (2km). Obecnie jest to duża wieś i siedziba gminy. W średniowieczu posiadała prawa miejskie. Od połowy XIII w. Górzyca była przez sto lat siedzibą biskupstwa, a następnie ważnym celem pielgrzymek (patrz Lebus).
Około 2,2 km przed Kostrzynem dojeżdżamy do Drogi nr 31.

Kostrzyn nad Odrą /Küstrin an der Oder 

Miasto (17 000 mieszkańców) w powiecie słubickim. Jest wokół niego coś posępnego i niesamowitego (…) – pisał o Kostrzyniu Theodor Fontane.
Kostrzyn, położony w miejscu o wybitnych walorach obronnych, jest obecnie ważnym węzłem komunikacji kolejowej i drogowej. Znajduje się tu przejście graniczne z Niemcami. Największą atrakcją miasta są pozostałości imponującej twierdzy, przyciągające miłośników militariów z całej Europy. Do dziś przetrwały tylko mury obronne, dwie bramy, trzy bastiony, fosy wewnętrzne. Na organizowane w ostatni weekend sierpnia Dni Twierdzy Kostrzyn ściągają tysiące uczestników.
Obecne centrum miasta położone jest na północnym brzegu Warty, na terenie dawnej dzielnicy Nowe Miasto - Neustadt. Stare miasto, zamieszkiwane w 1939 roku przez prawie 25 tysięcy niemieckich mieszkańców, przestało istnieć pod koniec wojny.
Kostrzyn uzyskał prawa miejskie na początku XIV wieku. W 1535 roku margrabia Johann von Brandenburg-Küstrin, zwany Hansem z Kostrzyna, podniósł miasto do rangi rezydencji. Wzniósł zamek, a Kostrzyn zamienił w twierdzę. Aż do końca II wojny światowej (z wyjątkiem okresu okupacji francuskiej 1806-1814) miasto pełniło funkcję garnizonu. Najsłynniejszym więźniem twierdzy był następca tronu Fryderyk Wilhelm. Książe chciał „wyrwać się” spod opieki króla i uciec z przyjacielem do Anglii. Król Fryderyk Wilhelm I kazał za karę w 1730 r. uwięzić syna. Młody Fryderyk, nim odzyskał wolność, był świadkiem egzekucji Hansa von Katte, towarzysza niedoszłej ucieczki.
Na początku 1945 r., po dwumiesięcznym oblężeniu przez Armię Czerwoną, miasto-twierdza przestało istnieć. Spośród 8278 budynków ocalało tylko pięć obiektów. Po wojnie Kostrzyn znalazł się w granicach Polski. Podjęto decyzję, by usunąć gruzy, ale nie odbudowywać starówki. Ruiny zamku w roku 1969 wysadzono w powietrze. Życie ośrodka przeniosło się na drugi brzeg Warty, a Stare Miasto zarosło chwastami. Na początku lat dziewięćdziesiątych oczyszczono je z roślinności. Warto wybrać się na spacer wśród ruin, zwanych „Kostrzyńskimi Pompejami”. Po przedwojennej starówce zostały tylko bruk, krawężniki, cokoły domów oraz schody prowadzące do nieistniejących drzwi.
Władze Kostrzyna zamierzają zagospodarować przestrzeń i przyciągnąć inwestorów, którzy pod okiem konserwatorów zabytków przywrócą do życia tę zaniedbaną część miasta. Według założeń powstanie tu atrakcyjna baza hotelowo-rozrywkowa.
Co roku latem ma miejsce w Kostrzyniu „Przystanek Woodstock”, największy festiwal rockowy w Europie. W ramach „Przystanku” przez cały rok odbywają się w Kostrzyniu i Bleyen po niemieckiej stronie koncerty pod hasłem „Rock bez granic”.

Pomiędzy stacjami Küstrin- Kietz a Frankfurtem nad Odrą kursują regularnie pociągi. W dni robocze częściej niż co godzinę. W święta co dwie godziny. Ostatni pociąg rusza w kierunku Frankfurtu o godzinie 20.

Park Narodowy Ujście Warty 

Park Narodowy Ujście Warty
Położony w Pradolinie Toruńsko – Eberswaldzkiej obejmuje najcenniejsze ornitologicznie obszary tej części Europy. Przez najciekawsze krajobrazowo i przyrodniczo tereny poprowadzono ścieżki rowerowe i piesze, dlatego warto spędzić tu choć jeden dzień, .
Park Narodowy rozciąga się na wschód od Kostrzyna, wzdłuż drogi nr 22 w kierunku Poznania i zajmuje powierzchnię ponad 80 km kw. Ścisłej ochronie podlega 8,8 km. Położone wśród łąk ptasie siedliska poprzecina gęsta sieć kanałów i starorzeczy. Warta dzieli Park na część północną – tzw. Polder Północny oraz południową. Dla ochrony jednej z najważniejszych w Polsce ostoi ptaków wodnych i błotnych, utworzono w 2001 roku Park Narodowy. Występuje tu około 250 gatunków ptaków, z czego dla 170 gatunków ujście Warty jest naturalnym terenem lęgowym. W Parku znajduje się kilkanaście punktów obserwacyjnych ptactwa. W okresie wiosenno-zimowym, przy wysokim poziomie Warty, większość Parku Narodowego zalewa woda.
Do końca XVIII wieku dolinę rzeczną pokrywały rozległe mokradła porośnięte lasem łęgowym. Kilkanaście lat po osuszeniu Łęgów Odrzańskich, przeprowadzono w rejonie ujścia Warty zakrojone na szeroką skalę prace melioracyjne. Uregulowano rzekę, która nie posiadała w tym miejscu jednego koryta, ale liczne odnogi często zmieniające swój bieg. Sprowadzono osadników. W zamian za liczne przywileje wykonywali oni mniejsze prace melioracyjne, karczowali olchy, prowadzili gospodarkę łąkowo- pastwiskowej i pozostawili po sobie charakterystyczną zabudowę mieszkalną. Nowym osiedlom, by podnieść ich atrakcyjność, dano egzotyczne nazwy. Do 1945 roku wieś Jamno nazywała się Jamaika, Polne – Pennsylvanien, Budzigniew – Hampshire.
Na uwagę zasługuje miejscowość Słońsk/Sonnenburg z kościołem i ruinami pałacu Joannitów. W Słońsku znajdował się hitlerowski obóz koncentracyjny, zamieniony na ciężkie więzienie dla wrogów politycznych. Siedział tu m.in. laureat pokojowej Nagrody Nobla Carl von Ossietzky. Obecnie miejsce pamięci.
Dodatkowe informacje: Dyrekcja Parku Narodowego Ujście Warty, Chyrzyno 1, przy drodze nr 22 do Słońska, kilkaset metrów od przejazdu kolejowego oraz na stronie www.pnujsciewarty.gov.pl

Trasa rowerowa Odra-Nysa

 

 

 

Odcinek 2

Kostrzyn nad Odrą - Schwedt 

Ogólna charakterystyka odcinka
Dolina Dolnej Odry jest najciekawszym krajoznawczo terenem na pograniczu polsko-niemieckim. Rolniczy Oderbruch sąsiaduje przez rzekę ze słabo zaludnionym Cedyńskim Parkiem Krajobrazowym.
Szczególnie interesująca jest polska strona. Malowniczy pagórkowaty krajobraz harmonizuje ze światem roślinnym, niespotykanym w tej strefie geograficznej. Wyjątkowe walory turystyczne posiada Cedyński Park Krajobrazowy. Na trasie znajdują także się pałac w Dąbroszynie, kościół w Chwarszczanach, miasto Cedynia. Pomiędzy Czelinem a Kostrzynkiem prowadzi „szlak sapera”. Socrealistyczne monumenty, a także obeliski, tablice, izby pamięci i wojskowe cmentarze przypominają o tym, że w kwietniu 1945 Odrę przekroczyła I Armia WP.
Odcinek Kostrzyn – Schwedt liczy niemal 100 km. Wyruszając bardzo wcześnie, trasę można pokonać w jeden dzień (10-12 godzin z przystankami). Tylko krótki fragment prowadzi drogami nieutwardzonymi. Ze względu na nagromadzone atrakcje warto podzielić odcinek na co najmniej dwa etapy. W bezpośrednim sąsiedztwie trasy leżą Moryń/Mohrin i Chojna/Königsberg interesujące miasta ze średniowiecznym rodowodem.
Przejścia graniczne znajdują się w Gozdowicach/Güstebiese (promowe), Osinowie Dolnym/Hohenwutzen i Krajniku Dolnym/Schwedt.
Odcinek po niemieckiej stronie jest mniej urozmaicony. Trasa w przeważającej części wiedzie Drogą Rowerową Odra – Nysa (84km) wzdłuż wschodniej granicy rolniczego i mało urozmaiconego obszaru Łęgów Odrzańskich. Powyżej Hohensaaten rozpoczyna się Park Narodowy Doliny Dolnej Odry/Nationalpark Unters Odertal.

Opis trasy Kostrzyn nad Odrą – Schwedt (95 km)

00,0 km Wyruszamy sprzed dworca PKP w Kostrzynie. Jedziemy ulicą Dworcową, mijamy Muzeum Przyrodnicze, w lewo w ul. Niepodległości, przecinamy rondo, kierując się na Gorzów Wlkp. Po ok. 200 m odbijamy na prawo w ul. kardynała Wyszyńskiego. Jedziemy przez osiedle Wierniki. 3 km mijamy po prawej budynek przepompowni z początku XX w. Obiekt nadal służy przepompowywaniu wody z polderów do zbiornika retencyjnego. Mijamy ostatnie zabudowania Kostrzynia. Kończy się asfalt i rozpoczyna znakowana trasa rowerowa, prowadząca łęgowym lasem. Przejeżdżamy przez tory i docieramy do drogi nr 132. Skręcamy w prawo i dojeżdżamy do pierwszych domów.
6,0 km Dąbroszyn/Tamsel. Zespół parkowo-pałacowy znajduje się w środku wsi, przy drodze do Gorzowa. Z Dąbroszyna wyjeżdżamy drogą do Sarbinowa, która na wysokości pałacowego kościoła odbija od drogi głównej. Mijamy fragment parku górnego. Droga prowadzi malowniczym jarem, który przecina wzgórza. Następnie wśród pól przekraczamy granicę województwa Zachodniopomorskiego. Po kilku kilometrach dojeżdżamy do drogi krajowej nr 31 i opodal stacji benzynowej i motelu skręcamy w prawo w kierunku wsi.
Wieś (ok. 800 mieszkańców) w gminie Witnica. W XII w. w posiadaniu zakonu rycerskiego templariuszy, następnie joannitów. Dąbroszyn słynie z jednego z najciekawszych założeń pałacowo-ogrodowych w północno-zachodniej Polsce. Od połowy XVII w. miejscowość należała do pruskiego rodu Schöningów, którzy zbudowali tu reprezentacyjną siedzibę. W latach 1680-1690 Hans Adam von Schöning wzniósł barokowy pałac (według legendy za łupy wojenne zdobyte na Turkach po bitwie pod Budą). Pałac wielokrotnie przebudowywany zatracił swój pierwotny kształt architektoniczny i dziś jest przykładem zgodnego połączenia baroku, klasycyzmu i neogotyku. W 1851 r. nadbudowano jedno piętro, a elewacje zwieńczono w stylu neogotyckim. Barokową rezydencję przekształcono na romantyczną siedzibę mieszkalną, odpowiadającą aktualnej modzie. W 2000 roku rozpoczęto prace remontowe na zewnątrz i w środku pałacu. Po ich zakończeniu pałac stanie się siedzibą Euroregionu Pro Europa Viadrina z hotelem w górnej części budynku.
W połowie XVIII w. utworzono wokół pałacu park angielski. Na skarpie pradoliny Warty powstał ogród dolny. Wyżej, wokół budynku założono park górny. Do dzisiaj zachował się bogaty drzewostan. W parku górnym, naprzeciwko pałacu, stoi pomnik Wiktorii, wzniesiony ku czci Fryderyka II. Skrzydlatą rzeźbę podziurawili kulami żołnierze rosyjscy.
Obok pałacu znajduje się gotycki kościół p.w. Św. Józefa, filia parafii w Kostrzynie. We wnętrzach znajduje się mauzoleum z pomnikami nagrobnymi właścicieli dóbr oraz zabytkowa barokowa chrzcielnicę i sarkofag Hansa Adama II von Schöening.



11 km Sarbinowo/Zorndorf. „Jest zasobna, jak wszystkie wsie, gdzie stoczono walki” – pisał w 1879 r. Theodor Fontane – „Czy wyłącznie polega to na tym, że zniszczone podczas walki wsie zostały odbudowane lepiej i ładniej, czy może dlatego, że pole bitwy, niczym ogromne cmentarze, dają bogatszą glebę?”. Dziś, podobnie jak w innych okolicznych miejscowościach, trudno w Sarbinowie dostrzec dobrobyt.

Miejscowość przeszła do historii jako miejsce krwawej potyczki podczas wojny siedmioletniej. Bitwa pod Sarbinowem rozegrała się 25 sierpnia 1758 pomiędzy wojskami pruskimi króla Fryderyka Wielkiego, a żołnierzami rosyjskimi, dowodzonymi przez angielskiego generała Fermora. Fryderyk II chciał rozbić wkraczające na Śląsk oddziały rosyjskie, które wcześniej zniszczyły Kostrzyn i pustoszyły okolicę. Do spotkania obu armii doszło pod Sarbinowem. Siły Fryderyka liczyły 25 tys. piechoty i 10 tys. jazdy. Wojska rosyjskie wystawiły ogółem ok. 44 tys. żołnierzy, w tym ponad 36 tys. piechoty, z czego połowę stanowili Kozacy. Mimo ogromnych strat po obu stronach, bitwa pozostała nierozstrzygnięta.
Za kościołem w Sarbinowie skręcamy w lewo w drogę nr 31 w kierunku miejscowości Chwarszczany. Kto chce zwiedzić kościół w Chwarszczanach, powinien zgłosić to proboszczowi w Sarbinowie!
Po kilkuset metrach za wsią dojeżdżamy do pola bitwy. Po prawej stronie drogi stoi zniszczona tablica, odtwarzająca przebieg walk. Polna droga prowadzi stąd do zaniedbanego miejsca, w którym niegdyś stał obelisk, upamiętniający bitwę.
15 km Chwarszczany, Quarstschen. W środku biednej wsi, po prawej stronie drogi, wyrasta smukła gotycka kaplica templariuszy. Jedziemy drogą nr 132, by po chwili skręcić w prawo na Porzecze i Namyślin. Droga nr 127 prowadzi wśród lasów doliną rzeki Myśli. Po drodze mijamy przejazd kolejowy oraz stację PKP w Namyślinie, skąd odchodzą pociągi w kierunku Szczecina i Kostrzyna.

Chwarszczany/Quartschen
Wieś w powiecie myśliborskim w gminie Boleszkowice. W 1232 roku Templariusze utworzyli w Chwarszczanach komandorię. Zamek, usytuowany na wierzchołku płaskiego wzniesienia otoczonego rzeką i bagnami, miał charakter obronnego folwarku. W połowie XIII wieku wzniesiono z granitu jednonawową kaplicę, obecnie św. Stanisława Kostki, pierwotnie Jana Ewangelisty. W zachodniej fasadzie umieszczono dwie cylindryczne wieże, co nadało kaplicy charakter obronny. Po kilkudziesięciu latach świątynię powiększono. Ściany kaplicy pokryto w XIV i XV w. malowidłami (odkryto je w latach 90. XX w.) Po kasacie zakonu Templariuszy w 1312 roku komandorię przejął zakon Joannitów. Podczas prowadzonych w ostatnich latach pracach wykopaliskowych natrafiono m.in. na pozostałości zamku templariuszy. W byłych pomieszczeniach gospodarczych powstaje restauracja, a docelowo także hotel.
W sierpniu każdego roku w Chwarszczanach organizowane są turnieje rycerskie. W Chwarszczanach utworzono Park Kulturowy dla ochrony zabytków i krajobrazu.



„24 km Namyślin/Neumühl. Na terenie wsi odkryto cmentarzysko z epoki brązu (1100-900 p.n.e) oraz ślady osadnictwa wczesnośredniowiecznego. Współczesna osada powstała po 1560 roku, jako wieś folwarczna. Na początku XIX wieku znajdował się tu tartak, browar i młyn. Przed wojną utworzono nadleśnictwo oraz elektrownię wodną. Kościół- pierwotnie XVII-wieczna budowla szachulcowa, przebudowano w latach 1903-1904. Koło kościoła droga rozgałęzia się. Jedziemy w prawo w kierunku na Boleszkowice i Kłosów. Po ok. 8 km dojeżdżamy do skrzyżowania dróg w miejscowości Kłosów. Jedziemy prosto, pokonujemy mostek nad niewielką rzeką Kurzyca. Skręcamy w lewo w kierunku Czelina. 38 km Czelin/Zellin. Wieś wzmiankowana pierwszy raz w 1317 r. była w średniowieczu miastem. Kościół Matki Bożej Częstochowskiej, zbudowany z jednolitego granitu. Początki kościoła sięgają XIII wieku. Kilkakrotnie przebudowywany, zniszczony w 1945 r. i odbudowany w latach siedemdziesiątych. W Czelinie rozpoczyna się „szlak sapera”. Wiosną 1945 r. na odcinku Czelin-Siekierki I Armia Wojska Polskiego forsowała Odrę. 20 kwietnia odziały polsko-rosyjskie zdobyły drugi brzeg i rozbiły pozycje obrony wroga Starej Odrze. Kilka miejscowości nad Odrą władze PRL zmieniły w miejsca pamięci. Działania te były częścią antyniemieckiej propagandy. Według upowszechnianej historii w Czelinie stanął „pierwszy (wizjonerski) słup graniczny”. Postawił go kapral Wędrzyński, cieśla służący w Batalionie Pontonowo-Mostowym. Do własnoręcznie wyciosanego i pomalowanego na biało-czerwono słupa żołnierz przymocował tabliczkę z napisem „Polska” oraz odległościami do Warszawy i Berlina. Działo się to kilka miesięcy przed ustaleniem kształtu granic podczas konferencji w Poczdamie. Obecnie w tym miejscu stoi wysoki obelisk, do którego można dotrzeć od strony parkingu, położonego w środku wsi przy zakręcie drogi do Gozdowic.
Wyjeżdżamy z Czelina drogą w kierunku Gozdowic. Po paru kilometrach przekraczamy granicę Cedyńskiego Parku Narodowego. Droga wije się kilka następnych kilometrów serpentynami wśród malowniczych wzgórz. Dojeżdżamy do drogi nr 126 z Mieszkowic. Skręcamy w lewo i docieramy do zabudowań.
45 km Gozdowice/Güstebiese wieś malowniczo położona na wzniesieniach opadających ku Odrze. Z Gozdowic ruszamy drogą 126 w kierunku miejscowości Siekierki. Za wsią po lewej stronie drogi monument w kształcie kamiennej ściany z konturami granic Polski po 1945 r. ku chwale I Armii WP. Z okolicznych wzgórz polskie dowództwo obserwowało forsowanie Odry. Przejeżdżamy przez ładną miejscowość Stare Łysogórski/ Alt Litzegöricke. Tuż przed wsią odchodzi droga do Morynia (8km). To najlepsza okazja, by odwiedzić to urocze miasteczko. W Starych Łysogórkach zachowało się wiele budynków o konstrukcji szachulcowej w układzie poprzecznym z XIX i początku XX wieku. Ten typ budownictwa występował niegdyś na całym obszarze Łęgów Odrzańskich. W Łysogórach znajduje się gospodarstwo agroturystyczne z pokojami do wynajęcia, restauracja i sklep spożywczy. Po niemieckiej stronie Odry leży założona przez kolonistów wieś Neu Litzegöricke. Tuż za Starymi Łysogórkami po prawej stronie drogi znajduje się widoczny z drogi cmentarz wojskowy. W grobach spoczywa niemal dwa tys. żołnierzy I Armii Wojska Polskiego, poległych w operacji berlińskiej. Pomnik na cmentarzu wykonał Sławomir Lewiński. Kilkadziesiąt metrów od cmentarza zlokalizowano Muzeum Pamiątek I Armii Wojska Polskiego (czynne od 15.V do 15. IX)

48 km Siekierki/Zäckerick. Na terenie wsi odkryto ślady osadnictwa z okresu kultury łużyckiej z VI w. p.n.e. oraz wczesnego średniowieczna (IX-XI w.) Dawną wieś rybacka wzmiankowano pierwszy raz w 1335 jako Czekerik. Do 1555 r. Siekierki należały do klasztoru cysterek, które patronowały wiejskiemu kościołowi. Wieś spłonęła w roku 1767, po czym została odbudowana według nowego planu i występowała pod nazwą Zäckerik. Wybudowano kościół, który uległ zniszczeniu w 1945 r. Po wojnie ruinę rozebrano i wybudowano Sanktuarium Maryjne „Królowej Pokoju”.
W środku wsi stoi XIX- wieczny dom ryglowy z podcieniami. Ten typ budownictwa szachulcowego, ze ścianą frontową zwróconą w stronę drogi był charakterystyczny dla miejscowości po prawej stronie Odry. Drzwi wejściowe prowadziły do sieni, z której przechodziło się do części mieszkalnej lub gospodarczej z chlewem, oborą i stajnią. W środku domu znajdowała się „czarna kuchnia” z piecem.
Jedziemy w kierunku Cedyni. Przy przejeździe kolejowym stoi pomnik autorstwa Czesława Wronki. Pod koniec XIX wieku obok mostu drogowego w Siekierkach wybudowano most kolejowy. W 1945 r. oba mosty wysadziły wycofujące się wojska niemieckie. W latach 50-tych odbudowano jedynie połączenie kolejowe (obecnie nieczynne).
58 km Stara Rudnica/Alt Rüdnitz. Dawna wieś rybacka nad Kanałem Kostrzyńskim. Pierwsza wzmianka o wsi Rudenitz pochodzi z 1269 r. W latach 1345-1555 należała do cedyńskich cysterek. Do roku 1945 znajdowały się we wsi dwa kościoły. Jeden z nich, uszkodzony w trakcie działań wojennych, rozebrano do fundamentów. Drugi, zbudowany w XV w. z kamienia polnego i cegły ceramicznej, istnieje do dziś. We wsi zachowało się kilka budynków ryglowych z XVIII i XIX w. Po drugiej stronie Odry znajduje się wybudowana przez kolonistów miejscowość Neu Rüdnitz. Droga prowadzi wzdłuż rozlewisk Odry.

Gozdowice/Güstebiese
Wieś w gminie Mieszkowice. Jeszcze w połowie XIV w. Gozdowie były słowiańską osadą, należącą do rodziny von Güstebiese Po wygaśnięciu rodu wieś przeszła w ręce Zakonu Krzyżackiego, następnie Joannitów. Znaczącym wydarzeniem w historii miejscowości było osuszenie Łęgów Odrzańskich. Podczas prac melioracyjnych wzniesiono wał i poprowadzono Odrę nowym korytem w kierunku północnym do Hohensaaten. W 1800 roku wieś liczyła tysiąc mieszkańców- 10 razy więcej niż obecnie. Od 1815 do 1945 roku funkcjonowała we wsi przeprawa promowa. Latem 2007 roku przywrócono połączenia promowe do Niemiec. Inwestycję sfinansowała UE.Terminal osobowo-samochodowy znajduje się w dolnej części Gozdowic (istnieje możliwość przeprawy i powrotu drogą rowerową Odra-Nysa do Kostrzyna (ok. 35 km)
Zimą 1945 roku w okolicy Gozdowic zatrzymała się ofensywa odrzańska I Armii Wojska Polskiego, która następnie sforsowała Odrę. W okresie PRL starano się nadać temu wydarzeniu rangę symbolu. Propaganda zmieniła Gozdowice w pomnik zwycięstwa nad Niemcami. W domu, w którym stacjonowało dowództwo podczas forsowania Odry, powstało Muzeum Sapera (czynne od 15 IX do 15 IX). Stała ekspozycja upamiętnia przeprawę przez Odrę. W podwórzu wystawiono oryginalne pontony, użyte podczas forsowania rzeki w 1945 roku. Obok muzeum na wzgórzu stoi monument upamiętniający poległych saperów. Do końca II wojny światowej znajdował się w tym miejscu pomnik Fryderyka Wielkiego. Obelisk wzniesiono w 1908 roku na cześć króla, który w okolicy przeprawiał się z wojskiem na bitwę pod Sarbinowem.
Obok kościoła stoi pomnik nagrobny wójta Gozdowie Friedricha Falkenberga (1751-1812). Wmurowana tablica upamiętnia zabitych mieszkańców wsi. Staraniem wspólnoty Polaków i Niemców z Gozdowic przy wejściu do kościoła odsłonięto w 1998 roku dwujęzyczną tablicę z chronologią kościoła. W 2008 roku otwarto czynną w sezonie wiosenno -letnim przeprawę promową. 

Cedyński Park Krajobrazowy

Powstał w 1993 roku i obejmuje obszar o powierzchni 308,5 km kw., leżący w granicach sześciu gmin. Razem z Parkami Krajobrazowymi: Szczecińskim, Dolnej Odry, Ujścia Warty oraz położonym po niemieckiej stronie Parkiem Narodowym Dolnej Odry/ Nationalpark Unteres Odertal tworzy od 2000 roku polsko-niemiecki Zespołu Parków Krajobrazowych Doliny Dolnej Odry (Patrz Park Krajobrazowy Doliny Dolnej Odry). Rzeźba terenu Cedyńskiego Parku Krajobrazowego jest zróżnicowana. Występują tu wszystkie typy pojezierzy. Polodowcowe wzniesienia Puszczy Piaskowej sięgają 167 m.n.p.m. W gracach parku żyje wiele chronionych gatunków zwierząt, zwłaszcza ptaków wodnych. Roślinność potrafi zaskoczyć bogactwem szaty, niespotykanej w tej strefie geograficznej. W rezerwacie Bielinek rosną stepowe trawy i dęby omszone, występujące w południowej Europie, a „Wrzosowiska Cedyńskie” wyglądają jak miniatura karpackich połonin. Park przecinają trasy rowerowe oraz szlaki piesze. Do wielu miejsc można dotrzeć samochodem. Szczególnie interesująca jest północna część parku z pagórkowatą Puszczą Piaskową, rezerwatami przyrody i dwoma dużymi jeziorami, nad którymi znajdują się pola biwakowe. Warto odwiedzić Cedynię oraz miasta Chojna i Moryń. Najcenniejsze przyrodniczo miejsca w Cedyńskim Parku Narodowym objęto ochroną Rezerwatu Ścisłego.

65 km Dojeżdżamy do drogi nr 124 oraz przejścia granicznego Osinów Dolny – Hohenwutzen. Do terminalu, otwartego w 1993 roku, przylega targowisko, spełniające rolę zaplecza zaopatrzeniowego dla mieszkańców sąsiedniego powiatu Barnim. Prowizoryczne stragany i pawilony oraz stacja benzynowa sąsiadują z odnowionym budynkiem byłej fabryki papieru i celulozy, także wykorzystywanym w celach handlowych i usługowych. Prócz barów, pizzerii, sklepów z alkoholem i papierosami oraz zakładów fryzjerskich znajduje się także sklep rowerowy. Fabrykę oraz pobliskie osiedle robotnicze, wybudowano tuż przed wybuchem wojny.

Skręcamy w prawo na Cedynię i dojeżdżamy do miejscowości Osinów Dolny. Wieś, zmieniona w nieestetyczne targowisko, słynie z największej w Polsce liczby fryzjerów w przeliczeniu na głowę mieszkańca. Jeden zakład przypada na około sześć osób, zameldowanych w miejscowości. 30 salonów fryzjerskich, 4 stacje benzynowe, kantory i kilka domów publicznych obsługuje głównie klientów z Niemiec. We wsi także znajduje się sklep rowerowy.
Dawna wieś rybacka, wzmiankowano w roku 1299 jako Wutzeno, a w 1835 jako Nieder Wutzen. Od najdawniejszych czasów znajdowała się w okolicy wsi przeprawa przez Odrę. W czerwcu 972 r. pokonywały tutaj rzekę wojska saskie rozbite następnie pod Cedynią. Kościół zbudowano po 1838 r. z ciosanego kamienia i cegły ceramicznej.
Tuż za Osinowem Dolnym wyrasta Góra Czcibora. W tysięczną rocznicę Bitwy pod Cedynią na wzgórzu odsłonięto pomnik o wysokość 15 metrów. Do obelisku prowadzi 270 kamiennych stopni. Pomnik zaprojektowali Czesław Wronka i Stanisław Biżek. U stóp wzgórza znajduje się mozaika, przedstawiająca scenę walkę Mieszka I i Hodona.
Drogą do Cedyni docieramy po kilkuset metrach do rezerwatu Wrzosowiska Cedyńskie. Rezerwat jest szczególnie piękny późnym latem, podczas kwitnięcia wrzosów.
70 km miasto Cedynia. Na początku miejscowości mijamy ul. Kościuszki przy której znajduje się restauracja i pokoje gościnne Relax.

Cedynia/Zehden
Miasto (ok. 1600 mieszkańców) w powiecie Gryfino, siedziba urzędu gminy. Cedynia jest najbardziej na zachód wysuniętym ośrodkiem miejskim w Polsce. Położoną na wzgórzach Cedynię dzieli od Berlina odległość 60 km, od Szczecina 70 km. Najstarsza nazwa grodu pojawia się przed rokiem 972 jako Cidini. Do dzisiaj zachowały się pozostałości słowiańskiego grodu z wczesnego średniowiecza oraz ślady kultury łużyckiej z IV w p.n.e. W pierwszej połowie XIV Cedynia otrzymała prawa miejskie. 

Do 1945 Cedynia nosiła niemiecką nazwę Zehden. Po wojnie miasto przejściowo nazwało się Cedno.
Kościół p.w. Narodzenia NMP z kostki granitowej pochodzi z przełomu XIII/XIV w. Zbudowany na planie prostokąta, salowy, z wyodrębnionym prostokątnym prezbiterium i wieżą od strony zachodniej. Przebudowany w XVIII i XIX w. Wewnątrz barokowy ołtarz z 1720 roku. Klasztor cysterek zbudowano w XIII w. na sąsiadującym z grodem wzgórzu. Kilkakrotnie przebudowywany. Po kasacie zakonu w 1555 r. istniała tu szkoła dla panien. Zsekularyzowane dobra przekształcono w folwark. Do 1811 roku klasztor był siedzibą domeny cedyńskiej, następnie mieściła się tu Królewska Poczta. Obecnie w odnowionym i stylowych wnętrzach działa elegancki hotel. Cedyński klasztor znajduje się na europejskiej trasie cystersów. Muzeum Regionalne położone przy Placu Wolności 4, czynne codziennie z wyjątkiem poniedziałków w godzinach 9-16. Wystawa stała muzeum: „Z dziejów Cedyni i okolic" prezentuje eksponaty pochodzące z przed 12 tyś. lat, militaria z XI-XII w. oraz okresu II wojny światowej. Przy muzeum działa Punkt Informacji Turystycznej.
Bitwa pod Cedynią 4 czerwca 972 roku na polach w okolicy Cedyni rozegrała się bitwa między wojskami księcia Polan - Mieszka I i margrafa Marchii Łużyckiej - Hodona, wspomaganego przez margrafa Zygfryda z Walbeck. Odziały Hodona zajęły wcześniej część Pomorza Zachodniego. Bitwa zamieniła się w rzeź, a z życiem uszła jedynie garstka Niemców, z Hodonem i Zygfrydem na czele. Z militarnego punktu widzenia nie było to szczególnie ważne zwycięstwo. Zwłaszcza po 1945 r. starano się w Polsce nadać mu symbolicznego znaczenia, przypominając przy tym polsko-piastowski rodowód tych ziem.

Z Cedyni wyjeżdżamy drogą nr 125 w kierunku miejscowości Bielinek. Przejeżdżamy przez Lubuechów Dolny. W sąsiednim Lubiechowie Górnym znajduje się kościół z XIII w. Gotyckie kościoły stoją także w okolicznych wsiach Cząchów, Orzechów, Golice. Kierujemy się drogą na Bielinek i niebawem dojeżdżamy go granic rezerwatu „Bielinek”.
Na lewo odbija droga, która prowadzi wąwozem do niewielkiej wsi Markocin. W 1997 roku odsłonięto na początku Wąwozu Markocińskiego okolicznościowy głaz z napisem mówiącym o utworzeniu rezerwatu i wytyczono ścieżkę przyrodniczo-spacerową.
Strome, porośnięte lasem zbocza przecina 12 wąwozów. Na nasłonecznionych zboczach latem temperatura dochodzi do 45 stopni C, toteż przyroda przypomina tutaj Południe Europy. Teren o powierzchni 75 ha porastają ciepłolubne zarośla i trawy, typowe dla stepów. Bielinek, to jedyne miejsce w Polsce, gdzie występuje dąb omszony. Na północ od rezerwatu rozpościera się Puszcza Piaskowa, sięgająca od Odry od miasta Chojna.

82 km Bielinek. Dawna wieś rybacka. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1248 r. W 1869 obok wsi wybudowano przepompownię parową do osuszania polderu, czynną do dziś (obecnie z napędem elektrycznym). W Bielinku zlokalizowana jest także przepompownia przy tranzytowym rurociągu naftowym "Przyjaźń", biegnącym z Płocka do Schwedt. Zniszczony w 1945 roku kościół rozebrano do fundamentów. Obecny budynek zbudowano od podstaw w latach 1989-95, według zachowanej dokumentacji z 1908 roku.
Jedziemy w kierunku Krajnika Dolnego. Na krańcu wsi znajduje się Kopalnia Kruszyw Mineralnych (żwirownia). W latach 60-tych tych wykopano w niej kości mamuta i innych wymarłych zwierząt sprzed 17 tysięcy lat. Eksponaty znajdują się w Muzeum Regionalnym w Cedyni i Muzeum Narodowym w Szczecinie.
Po kilku kilometrach dojeżdżamy do drogi prowadzącej do Cedyni. Skręcamy w lewo i docieramy do miejscowości Piasek, dawnej wsi rybackiej. We wsi znajduje się neogotycki kościół y XIX w. oraz ceglany dworek myśliwski z 1899 r. - obecnie własność prywatna. Jedziemy w kierunku Krajnika, obrzeżami Pustyni Piaskowej
97 km Krajnik Górny/Hohen-Kranig Duża, choć obecnie zaniedbana wieś o średniowiecznym rodowodzie. W pierwszej wzmiance z 1270 r. odnotowano wieś pod nazwą Creyenic. Późnogotycki kościół z przełomu XV/XVI w. został zniszczony podczas wojny Trzydziestoletniej. Świątynię odbudowano w 1681 r. Nadbudowano wieżę a szczytowi wschodniemu nadano formę barokową. Prace upamiętnia wiatrowskaz: „D C 1681" (D C oznacza skrót od Dorothea Curfurstin, która zleciła odbudowę). Kościół odremontowano ponownie w 1990 r. Do 1945 w Krajniku Górnym istniał pałac, gorzelnia folwarczna i wiatrak. Obecnie zachowały się niewielkie ruiny folwarku oraz dawny park pałacowy, otoczony kamiennym murem. W północno-wschodnim narożniku zaniedbanego parku znajduje się zdewastowany grobowiec właścicieli majątku z drugiej połowy XIX.
Dwa kilometry za wsią dojeżdżamy do drogi nr 26 Krajnik Dolny – Chojna. Skręcamy w lewo i po kilkuset metrach docieramy do Krajnika Dolnego.
100 km przejście graniczne Krajnik Dolny – Schwedt. Przejeżdżamy na stronę niemiecką.

 

 

 

 

 

Czytany 17171 razy Ostatnio zmieniany czwartek, 16 maj 2013 09:50
Marcin Rogoziński

 

 

Polsko- niemiecki dziennikarz, publicysta, tłumacz, pilot wycieczek zagranicznych

Deutsch- polnischer Journalist, Publizist,Übersetzer, Reiseleiter

Tel: (48) 505 39 99 29

Email Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
Więcej w tej kategorii: Oder-Neiße Radweg »

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

Gdzie Aktualnie Znajdujesz się:

W tym Dziale

Wyszukiwarka

Kategorie